Οση αξια κουβαλει ενα κομματι Κ Ρ Η Τ Η δεν το χαριζω κι ας μου πουν να παρω τον πλανητη
Απ' του Εθνάρχη την κορφή γνώρισες τα Χ α ν ι ά μας το ενετικό λιμάνι μας και τα αισθήματα μας
Σου το 'χα πει κάποτε, θα σου το πω και τώρα στο Ρ έ θ υ μ ν ο ο ήλιος παντα φαίνεται μετά απο κάθε μπόρα
Πηρες κακουργα ξενητια τις ομορφες στιγμες μου αχ να'μουν στο Η ρ ά κ λ ε ι ο να πινω τις ρακες μου
Τη χάρη σου ζηλεύουνε του κόσμου όλα τα μέρη, Λ α σ ί θ ι μου πανέμορφο χειμώνα καλοκαίρι
Δευτέρα, 26 Μαρ 2012 07:27

Χριστούγεννα - Πρωτοχρονιά

Αξιολογήστε αυτό το άρθρο
(0 ψήφοι)

Χριστούγεννα - Πρωτοχρονιά

Χριστούγεννα

Ήθη και έθιμα που οι ρίζες τους φθάνουν μέχρι την αρχαία εποχή αναβιώνουν κάθε Χριστούγεννα στην Κρήτη. Από αυτά τα έθιμα ξεχωρίζουν:

- το σφάξιμο του χοίρου,
- το χριστόψωμο,
- τα γλυκίσματα,
- το ποδαρικό,
- η μπουγάτσα
- και τα κάλαντα

που λένε τα παιδιά γυρίζοντας από σπίτι σε σπίτι κρατώντας μια κρητική λύρα στο χέρι.

Ο Χοίρος

Στην Κρήτη ήταν έθιμο να μεγαλώνει κάθε οικογένεια ένα γουρούνι ή «χοίρο» όπως συνηθίζουν να το αποκαλούν, για να φτιάξουν έτσι τα παραδοσιακά φαγητά των Χριστουγέννων.

Αυτό ήταν και η βασική πηγή κρέατος για πολλές εβδομάδες. Σφάζονταν πάντα την παραμονή των Χριστουγέννων και έφτιαχναν:

  • λουκάνικα
  • απάκια: καπνιστό κρέας
  • πηχτή (τσιλαδιά): αφαιρείται κάθε ίχνος κρέατος από το κεφάλι και τα πόδια του γουρουνιού και όλα μαζί βράζονται. Ο ζωμός με αρκετα μπαχαρικα με ειδική προετοιμασία μετατρέπεται σε πηχτό ζελέ που μέσα του βρίσκονται τα κομμάτια του κρέατος.
  • σύγλινα, δηλαδή το κρέας του γουρουνιού κομμένο σε μικρά κομμάτια, που το έψηναν και το έβαζαν σε μεγάλα δοχεία και το κάλυπταν με το λιωμένο λίπος του ζώου. Το λίπος έπηζε μόλις έχανε τη θερμότητα του και το κρέας μπορούσε να διατηρηθεί έτσι για αρκετούς μήνες.
  • ομαθιές, τα έντερα του χοίρου γεμισμένα με ρύζι, σταφίδες και κομματάκια συκώτι.
  • τσιγαρίδες, κομμάτια μαγειρεμένου λίπους με μπαχαρικά που το έτρωγαν με ζυμωτό ψωμί για κολατσιό στην εξοχή, όταν έκαναν τις αγροτικές δουλειές .

Τίποτα δεν πήγαινε χαμένο από το χοίρο στην Κρήτη, για κάθε κομμάτι του ζώου υπήρχε κάποια χρήση. Ακόμα κι αυτή η ουροδόχος κύστη, η «φούσκα» όπως λέγεται, τα παιδιά την έπλεναν, την καθάριζαν και την φούσκωναν…. Ήταν η μπάλα της εποχής.

Χριστόψωμο

Ένα ακόμα έθιμο των Χριστουγέννων είναι να φτιάχνουν οι νοικοκυρές τα Χριστόψωμα. Παραδοσιακό κρητικό γλυκό ψωμί που το στολίζουν με ξόμπλια. Θεωρούνταν γούρι για το σπίτι. Το πρωί ετοίμαζαν τηγανίτες με το μέλι με ζεστό καφέ για να κερνάν τους επισκέπτες.

Γλυκίσματα

Τα παραδοσιακά γλυκά των γιορτών είναι:

  • τα μελομακάρονα
  • οι κουραμπιέδες,
  • τα σαρίκια,
  • οι λουκουμάδες,
  • οι γλυκοκουλούρες,
  • η Βασιλόπιτα.

Τα μελομακάρονα βουτιούνται σε μέλι και πασπαλίζονται με κοπανισμένο καρύδι, σησάμι και κανέλα. Οι κουραμπιέδες έχουν αγνό βούτυρο, ρακί, αμύγδαλα, ζάχαρη άχνη. Η ζάχαρη συμβολίζει τα χιονισμένα βουνά της εποχής. Τα σαρίκια είναι από φύλλο ζύμης, τηγανίζονται σε καυτό λάδι και πασπαλίζονται με κανέλα και σησάμι. Τα ξεροτήγανα είναι περίπου ίδια με τα σαρίκια αλλά τυλίγονται στα δάκτυλα.

Οι Kρητικοί πίστευαν πως ακριβώς τα μεσάνυχτα της παραμονής των Χριστουγέννων άνθιζε ο βασιλικός (μονοετές φυτό που ανθίζει το καλοκαίρι, με έντονη μυρωδιά) κι ας ήταν κατάξερος και γέμιζε ο τόπος από ευωδιά. 

Άλλοι πίστευαν πως το ξημέρωμα των Χριστουγέννων ημέρευε η θάλασσα γιατί εκείνη την ώρα μετάνιωνε ο βοσκός που δεν έδωσε το πρόβατό του για τη φάτνη και τον οποίο καταράστηκε ο Ιωσήφ. 

Άλλοι πάλι πίστευαν πως άνοιγαν οι ουρανοί και πως αν έμενες ξύπνιος, θα έβλεπες διάφορα θαυμαστά πράγματα. Επίσης αν έκανες μια ευχή εκείνη την ώρα θα έπιανε. 

Πολλά πίστευαν, φτάνει να είχες αγαθή και αγνή ψυχή για να τα ζήσεις.

Τα Παραδοσιακά κάλαντα της Κρήτης

Στην Κρήτη τα κάλαντα λέγονταν κατά κύριο τρόπο από παιδιά με συνοδεία λύρας ή μαντολίνου και οι νοικοκύρηδες του κάθε σπιτιού συνήθιζαν να τα κερνάν παραδοσιακά γλυκά. Αργότερα πήραν τη θέση τους το χρηματικό ποσό που ισχύει μέχρι και σήμερα.
 

Τα κάλαντα των Χριστουγέννων 

Καλήν εσπέραν (ή καλή ημέραν) άρχοντες
αν είναι ορισμός σας
Χριστού τη Θεία γέννηση
να πω στ' αρχοντικό σας .

- Άψε βαϊτσα το κερί,
άψε και το λυχνάρι
και κάτσε και ντουσούντιζε
ίντα θα μας εφέρει,
για πακι για λουκάνικο
κι απ' αγριμιού κομμάτι
κι από τη μαύρη όρνιθα
κανένα αυγουλάκι
κι αν το' κανε κι η γαλανή
ας είναι ζευγαράκι.

Για απάκι, για λουκάνικο,
για χοιρινό κομμάτι
κι από τον πύρο του βουτσιού
να πιούμε μια γεμάτη.
Δώστε μας για τον κόπο μας,
'ότι ναι ο ορισμός σας
και ο Χριστός μας πάντοτε
να είναι βοηθός σας.
 

Τα παλιά κάλαντα της Κρήτης

Χριστός γεννάται σήμερον
εν Βηθλεέμ την πόλη
οι ουρανοί αγάλονται
χαίρει η φύσης όλη.

Εντός σπηλαίων τίκτεται
Εν φάτνη των αλόγων
ο βασιλεύς των ουρανών
και ποιητής των όλων.

Κερά καμαροτράχηλη και
φεγγαρομαγούλα
και κρουσταλίδα του γιαλού
και πάχνη από τα δέντρα

Aπου τον έχεις τον υιό
το μοσχοκανακάρη
λούζεις τον και χτενίζεις τον
και στο σχολείο τον πέμπεις.

Κι ο δάσκαλος τον έδειρε
με ένα χρυσό βεργάλι
και η κυρά δασκάλισσα
με το μαργαριτάρι.

Κι αν είναι με το θέλημα
χρυσή μου περιστέρα
ανοίξετε την πόρτα σας
να πούμε KAΛΗΣΠΕΡΑ.


-----------------------------------------------------------------
 

Καλην εσπεραν αρχοντες κι αν ειναι ορισμος σας,
Χριστου την θεια γεννηση να πω στ᾿ αρχοντικο σας.
Χριστος γενναται σημερον εν Βηθλεεμ τη πολει,
οι ουρανοι αγαλλονται, χαιρετ᾿ η φυσις ολη.
Εν τω σπηλαιω τικτεται, εν φατνη των αλογων
ο βασιλευς των ουρανων και ποιητης των ολων.

Κερα καμαροτραχηλη και φεγγαρομαγουλα
και κρουσταλλιδα του γιαλου και παχνη απο τα δεντρα,
απου τον εχεις τον υγυιο το μοσχοκανακαρη
λουζεις τον και στολιζεις τον και ῾ς το σκολειο τον πεμπεις.
Κι ο δασκαλος τον εδειρε μ᾿ ενα χρυσο βεργαλι
και η κυρα δασκαλισσα με το μαργαριταρι.

Ειπαμε δα για την κερα, ας πουμε για την βαγια:
Αψε βαγιτσα το κερι , αψε και το διπλερι
και κατσε και ντουσουντιζε ειντα θα μας ε-φερεις,
γι᾿ απακι, για λουκανικο για χοιρινο κομματι,
γι᾿ απακι, για λουκανικο για αγριμιου κομματι,
κι απο τον πυρο του βουτσιου να πιουμε μια γεματη.

Κι απο την μαυρη ορνιθα κανενα αυγουλακι
Κι αν το ᾿χει καμει η γαλανη ας ειναι ζευγαρακι.
Κι απο το πιθαρακι σου λαδι ῾να κουρουπακι
κι αν ειναι ακροπλιατερο βαστουμε και τ᾿ ασκακι.

Φερε πανιερι καστανα, πανιερι λεπτοκαρυα,
και φερε και γλυκο κρασι να πιουν τα παλληκαρια.
Κι αν ειναι με το θελημα ασπρη μου περιστερα,
ανοιξατε την πορτα σας να πουμε καλησπερα.

Δωστε μας για τον κοπο μας, οτι ῾ναι ο ορισμος σας
και ο Χριστος μας παντοτε να ειναι βοηθος σας.
Και εις ετη πολλα!

Στην Ορθόδοξη θρησκεία η Πρωτοχρονιά είναι και η μέρα που γιορτάζει ο Άγιος Βασίλειος.

Η παράδοση στην Κρήτη θέλει τον Αϊ Βασίλη γεωργό, ζευγολάτη όπως ο καθημερινός Κρητικός. Έτσι ο γεωργός που θέλει την ευλογία του Αγίου πρέπει να οργώσει ένα κομμάτι του χωραφιού του. 

Το πρωί της Πρωτοχρονιά η οικογένεια πηγαίνει Εκκλησία. Μαζί τους παίρνουν μια εικόνα η οποία αφού λειτουργηθεί θα κάνει το ποδαρικό στο σπίτι και θα παραμείνει σπίτι για όλη τη χρονιά.

Με τον όρο «ποδαρικό» στην Κρήτη εννοούν ο πρώτος άνθρωπος που θα μπει στο σπίτι πρέπει να είναι τυχερός και να πατήσει με το δεξί του πόδι για να πάνε όλα δεξιά δηλ. καλά. Τυχερός θεωρείται ο νοικοκύρης ή ένα παιδί που να ζουν και οι δύο του γονείς.

Αυτό το έθιμο έχει μεγάλη σημασία στην Κρήτη γι’ αυτό τηρείται μέχρι και σήμερα. Ένα ακόμα έθιμο που ισχύει μέχρι σήμερα είναι η «Καλή Χέρα». Την ημέρα της Πρωτοχρονιάς οι  παππούδες και οι στενοί συγγενείς συνηθίζουν δίνουν στα παιδιά, κάποιο χρηματικό ποσό.

Στο νομό Λασιθίου ο πρώτος ξένος που θα μπει στο σπίτι κάθεται σε μία πέτρα και λέει τρεις φορές: «Κλου κλου (όπως κάνει η κότα) στα ορνίθια μας καλοχρονιά στα σπίτια μας μπε-μπε στα πρόβατά μας και υγεία στα παιδιά μας, κι όσο βάρος έχει τούτη η πέτρα, τόσο χρυσάφι να μπει στο σπίτι σας. Και του χρόνου να είμαστε ευτυχισμένοι».

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς πολλές νοικοκυρές έφτιαχναν από τη ζύμη των κουλουριών ένα σταυρό που τον κολλούσαν στις πόρτες.

Σε άλλα χωριά βάζουν στα σπίτια ένα φυτό από βολβό και σε άλλα ένα κλωνάρι χαρουπιάς γιατί η χαρουπιά είναι ένα δένδρο που δίνει πολλούς καρπούς, πάντα πράσινο το ίδιο και ο βολβός και συμβολίζουν την αφθονία.

Άλλες νοικοκυρές λιβανίζουν το σπίτι γιατί πιστεύουν πως οι καλικάντζαροι στήνουν χορό και μαγαρίζουν τα φαγητά όταν τα βρίσκουν ξεσκέπαστα.

Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς που είναι ταυτόχρονα και η παραμονή της γιορτής του Αγίου Βασιλείου αφήνουν στο τραπέζι ένα ποτήρι κρασί με φαγητό ή ένα γλυκό με κάποιο ποτό και νερό για να έρθει ο Άγιος να αφήσει τα δώρα του, να φάει και να πιει και να ξεκουραστεί.

Δεν δίνουν τίποτα δανεικό ούτε παίρνουν γιατί θεωρούν ότι όλο το χρόνο θα δανείζονται ή θα δανείζουν. Δεν μαλώνουν γιατί θα μαλώνουν όλο το χρόνο. Ο ανύπαντρες κοπέλες ρίχνουν φύλλα ελιάς στο τζάκι.

Αν το φύλλο γυρίσει ανάποδα θα παντρευτούν αυτόν που θέλουν. Άλλη παράδοση θέλει τις ανύπαντρες κοπέλες να παίρνουν τρία κουκιά (όσπριο) το ένα ζεματισμένο, το άλλο ολόκληρο και το άλλο ξεφλουδισμένο. Με κλειστά μάτια πιάνουν ένα κουκί.

Αν πιάσουν το ολόκληρο σημαίνει ότι θα παντρευτούν νέο άνδρα. Το ζεματισμένο σημαίνει χήρο και το ξεφλουδισμένο φτωχό. 

Τα γλυκά της Πρωτοχρονιάς στην Κρήτη δεν διαφέρουν απ αυτά των Χριστουγέννων. Εκτός λοιπόν από τα μελομακάρονα και τούς κουραμπιέδες συνηθίζουν να φτιάχνουν και λουκουμάδες.

Είναι από ζύμη, τηγανίζονται σε καυτό λάδι και πασπαλίζονται κι αυτοί με μέλι και κανέλα. Τους τρώνε την παραμονή της Πρωτοχρονιάς για να πάρουμε τη γλύκα του παλιού χρόνου και να γλυκάνουν τον νέο που έρχεται.

Τον ίδιο σκοπό έχει και η μπουγάτσα, όπου οι κάτοικοι καταναλώνουν ανήμερα της Πρωτοχρονιάς μεγάλες ποσότητες μπουγάτσας θέλοντας να είναι γλυκιά η πρώτη τους γεύση.

Μάλιστα σε όλους τους δρόμους του Ηρακλείου την παραμονή της Πρωτοχρονιάς στήνονται υπαίθριοι πάγκοι για την διανομή μπουγάτσας μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες.

Το κατεξοχήν όμως γλυκό της Πρωτοχρονιάς είναι η βασιλόπιτα. Τα βασικά υλικά είναι φρέσκο βούτυρο, γάλα, αυγά, μυρωδικά, αλεύρι.

Είναι έθιμο πανάρχαιο που ξεκινά από την Αρχαία Ελλάδα αφού οι πρόγονοί μας έφτιαχναν μια πίτα από φρέσκο σιτάρι και την αφιέρωναν στη θεά Δήμητρα. Αλλά και στον Απόλλωνα αφιέρωναν πίτα άρτο.  

Στην Χριστιανική πίστη η πίτα αυτή αφιερώνεται στον Ιησού Χριστό ή στον Άγιο Βασίλη. Μέσα στην πίτα υπάρχει ένα νόμισμα. Η πίτα κόβεται την ημέρα της Πρωτοχρονιάς από τον νοικοκύρη του σπιτιού.

Τα κομμάτια ονοματίζονται δηλ. το κομμάτι του Χριστού, της Παναγίας, του Αγίου Βασιλείου, του μπαμπά, της μαμάς, των παιδιών, των παππούδων, των καλεσμένων. Όποιος τύχει το νόμισμα θεωρείται ο τυχερός της νέας χρονιάς.  

Το νόμισμα της πίτας κατά άλλους συμβολίζει το αστέρι της Βηθλεέμ

Τα κάλαντα της Πρωτοχρονιάς στην Κρήτη:

Ανοίξετε τη πόρτα σας
τα κάλαντα να πούμε
και βάλτε και μιά ρακή,
για να σας ευχηθούμε

Ταχιά ταχιά'ναι αρχιχρονιά
Πρώτη γιορτή του χρόνου,
αρχή που βγήκε ο Χριστός
στη γη να περιπατήσει.

Και εβγήκε και χαιρέτησε
όλους τους ζευγολάτες.
Και ο πρώτος που χαιρέτησε
ήταν Άγιος Βασίλης

Καλώς τα κάνεις Βασιλειό,
καλόν ζευγάριν έχεις.

Καλό το λες αφέντη μου καλό
και ευλογημένο,
η χάρη σου το βλόγησε
με το δεξιό σου χέρι,
με το δεξιό με το ζερβό
με το μαλαματένιο.

Για πες μου Άη Βασίλη μου
πόσα μουζούρια σπέρνεις;
Σπέρνω σταράκι δώδεκα,
κριθάρι δέκα πέντε
ταγή και ρόβι δεκαοχτώ
κι από νωρίς στο στάβλο.

Φέρε καρύδια, κάστανα,
πανιέρια λεπτοκάρυα
και φέρε και γλυκό κρασί
να πιουν τα παλικάρια
Και από την μαύρη όρνιθα
κανένα αβγουλάκι
και αν είναι από τη γαλανή
ας είν’ και ζευγαράκι
Και από το λαδοπίθαρο
σκια μια οκά λαδάκι
και ας είναι και περσότερο
κρατούμε 'μείς ασκάκι

Τέσσερα πέντε πράγματα
που τάχει η περιστέρα
ανοίξετε την πόρτα σας
να πούμε καλησπέρα.

Οι γιορτές στην Κρήτη δεν είναι μόνο το Χριστουγεννιάτικο δέντρο, ούτε τα γλυκά.

Είναι και τα καλικατζαράκια….

Στην Κρήτη, πιστεύουν ότι στα έγκατα της Γης τα καλικαντζαράκια κρατούν ένα τεράστιο πριόνι κι αγωνίζονται να κόψουν τον τεράστιο ξύλινο στύλο που κρατά στη θέση της τη Γη. Θέλουν να τον κόψουν για να δουν τη Γη να γκρεμίζεται και τους ανθρώπους να υποφέρουν.

Ο στύλος όμως είναι πολύ χοντρός και γι’ αυτό χρειάζεται μεγάλη και πολύχρονη προσπάθεια για να καταφέρουν τον κόψουν. Σίγουρα κάποια μέρα θα τα κατάφερναν, αν δεν είχαν τη συνήθεια να ανεβαίνουν πάνω στη Γη την παραμονή των Χριστουγέννων, για να πειράξουν τους ανθρώπους. 

Η παραμονή τους στη Γη διαρκεί δώδεκα μέρες.  Αφήνουν λοιπόν μισό κομμένο το στύλο και συνεχίζουν την προσπάθειά τους, όταν ξαναγυρίζουν στα Τάρταρα.

Την παραμονή των Χριστουγέννων ξεκινούν τα καλικαντζαράκια για το μεγάλο ταξίδι τους πάνω στη Γη. Είναι χιλιάδες και ξετρυπώνουν στην επιφάνειά της από τις μυριάδες τρύπες που βρίσκονται στο έδαφός της.

Βγαίνουν μέσα από τα φαράγγια και τα πηγάδια, από τις σπηλιές και τις καταβόθρες, τις καταπαχτές και τα πιο μικρά από τις μυρμηγκοφωλιές και διάφορες άλλες μικροσκοπικές τρύπες της Γης! Φοβούνται πολύ το φως και γι’ αυτό τη μέρα κρύβονται.

Βγαίνουν όμως από τους κρυψώνες τους τη νύχτα και πειράζουν τους ανθρώπους. Μικρά και ευκίνητα, καθώς είναι, μπαίνουν στα σπίτια απ’ όπου βρουν. Από τις καμινάδες, τις κλειδαρότρυπες, τις χαραμάδες των πορτών και των παραθύρων. 

Τους αρέσει να πλατσουρίζουν μέσα στα δοχεία που έχουν οι νοικοκυρές το λάδι, στα τηγάνια, στα τσουκάλια, στα πιάτα και στους λύχνους που παλαιότερα χρησιμοποιούσαν για το φωτισμό στα χωριά. 

Λερώνουν τα φαγητά με τα ακάθαρτα νύχια τους και αφήνουν τις βρωμιές τους όπου βρουν προκαλώντας υστερία στις νοικοκυρές! Βέβαια, δεν κλέβουν τίποτα, αλλά αναστατώνουν τόσο πολύ το σπίτι που το κάνουν αγνώριστο. 

Ο λαός πιστεύει ότι οι καλικάντζαροι έρχονται την παραμονή των Χριστουγέννων και φεύγουν την παραμονή των Φώτων. Οι ρίζες της παράδοσης για τους Καλικάντζαρους τις βρίσκουμε στις Ρωμαϊκές γιορτές προς τιμή του Θεού Ήλιου και στις γιορτές των Ανθεστηρίων και Διονυσίων των Αρχαίων Ελλήνων.

Σε αυτές τις γιορτές συνήθιζαν να μεταμφιέζονται σε τράγους, αίγες, αγελάδες, όνους μα εκτός από το γέλιο, η μεταμφίεση σκόρπιζε φόβο και τρόμο στα μικρά παιδιά. Οι καλικάντζαροι έχουν πόδια τράγου ή γουρουνιού, έχουν ουρά, μυτερά αυτιά, είναι συνήθως μαύροι και κακομούτσουνοι, τρέφονται με σκουλήκια, τρώνε το δένδρο της γης.

Στη γη έρχονται για να κάνουν αταξίες. Ο λαός έχει δώσει δεκάδες ονόματα στους καλικάντζαρους. Οι νοικοκυραίοι προσπαθούν να αποφύγουν την είσοδο των καλικάντζαρων στο σπίτι τους βάζοντας ένα κόσκινο πίσω από την πόρτα.

Οι καλικάντζαροι καθώς είναι περίεργοι μετρούν τις τρύπες, χάνουν το λογαριασμό και ξαναρχίζουν το μέτρημα μέχρι το πρωί. Όταν ξημερώσει φεύγουν, γιατί φοβούνται το φως της ημέρας.

Χώνονται στη στάχτη όταν δεν έχει φωτιά γι αυτό οι άνθρωποι αφήνουν αναμμένο το τζάκι και πάντα πετούν αυτή τη στάχτη μη τυχόν και κρύφτηκε σε αυτή κανένας καλικάντζαρος Άλλοι πάλι λιβανίζουν ή κρεμούν ένα καλαμένιο σταυρό στην εξώπορτα. Και άλλοι σχηματίζουν ένα σταυρό από καρβουνόσκονη. 

Η παράδοση που αφορά τους καλικάντζαρους, είναι από τις πιο πλούσιες χριστουγεννιάτικες παραδόσεις κι αναφέρεται σε όλη τη χρονική περίοδο από τα Χριστούγεννα έως τα Φώτα που είναι η γιορτή που αγιάζονται τα νερά.

 

Διεύθυνση Συλλόγου

Σύλλογος Κρητικών Φθιώτιδος
Όθωνος 1, Πλατεία Λαού
Λαμία, ΤΚ: 35100

Στοιχεία επικοινωνίας

Τηλέφωνο: 22310 23881
email: info@kriteslamias.gr